Araştırmacı yazar Hakkı Yurtlu, Yozgat adının nereden geldiği konusunda adeta ezber bozdu. Yozgat isminin menşei konusunda anlatılan, ‘Hak yozuna yoz katsın’ yahut ‘jeolojik açıdan Saray Köyü ile Yozgat arası kat kat, yüz kat oluğundan’ mütevellit yazılıp-çizilen bir nevi şehir efsanelerine inat, ‘Yoz Kabilesinin yurdu’ anlamına gelen ‘Yozgat’ adını aldığını vurguladı.
Yurtlu; “Bolu, Çankırı ve Ankara illerinde de Yozgat adını taşıyan yerleşim yerlerinin varlığı, yaygın olarak anlatılanların, gerçeği yansıtmadığını teyit etmektedir” diye konuştu.
Yurtlu açıklamasında; “Yozgat ismi; köken bilimi (etimoloji) ve yer adları bilimi (Toponimi) açısından tetkik edildiğinde ‘Yoz’ ve ‘Gant’ kelimelerinden oluştuğu aşikârdır. Dönemin edebiyatında ‘Gant/Kand’ hane, ev, yurt anlamına gelmekte ve zamanla ‘ şehir, kasaba’ manası yüklenen bir kelime olup nihai olarak da muhaffef şeklini alarak ‘GAT’ haliyle dilimize yerleşmiştir. Yoz, Asya civarında yaşayan bir Türk kabilesi olup, bu kabile mensuplarının bu toprakları yurt edinmesiyle ‘Yoz’ların yurdu (Yozgat – Yozkant; Yozgand) anlamına gelen ‘Yozgat’ adını aldığı gerçeğini; asılsız, söylentilere terk edemeyiz.
Zira Pazargad, Kilmigad (Yıldızeli), Golumbegad, Uzgand, Balgat, Manavgat gibi yerleşim yeri adlarındaki ‘GAT’ son adının/uzantısının aynı köken ve anlamı taşıdığı, hatta (G) harfinin bazen da (K) şeklinde okunup söylendiği de dikkate alındığında Tokat’ın da aynı usulle türetildiği gerçeği anlaşılacaktır.” ifadelerine yer verdi.
Yurtlu diğer yandan, Yozgat yöresine ait başta; Sorgun, Bacılı, Balta, Dambasan ve Eynelli yer adları olmak üzere Osmanlıca hatalı okuma/yazma, ağız, şive ve efsanelere bağlı olarak anlatılıp yazılanların gerçeklikten uzak olduğunu söyledi. / Yusuf BAĞCI
Yurtlu, ezber bozdu
Yozgat’ta Toponimi (yer adları) alanındaki çalışmalarıyla da bilinen araştırmacı yazar Hakkı Yurtlu, ‘Yozgat’ adındaki ‘Gat’ın ‘şehir, kasaba, kent’ anlamını taşıyıp, Türkçede‘üst üste, tabaka, derece’ anlamına gelen ‘Kat’ ile alakasının olmadığını ileri sürdü.

