Nöbetçi Eczaneler
Dilin sınırlarını aşmak, dünyayı yeniden keşfetmekle eşdeğer olabilir mi? Bu hafta köşemde, İngilizceyi sadece bir ders olarak değil, insanın dünyayı algılama biçimini değiştiren bir yolculuk olarak gören çok kıymetli bir öğretmenle konuştum: Volkan Gölgesiz. Onunla yaptığımız sohbet, bana bir kez daha gösterdi ki, doğru rehberle öğrenmek sadece bilgi kazanmak değil; hayatı ve bakış açısını dönüştürmek demek.
Aslında Volkan Gölgesiz’i yalnızca bir öğretmen olarak tanımıyorum. Sınavlara hazırlanırken zorlandığım anlarda bana destek olan, motivasyonumu artıran ve her zaman yol gösteren bir isim. Bu yüzden bu söyleşi, benim için yalnızca mesleki bir sohbet değil, aynı zamanda kişisel bir teşekkür niteliği de taşıyor.Yaklaşık 19 yıldır İngilizce öğretmenliği yapan Volkan Gölgesiz, Aydın’ın Nazilli ilçesinde doğmuş. Üniversite eğitimi için Samsun’a gitmiş ve mesleğini büyük bir tutkuyla sürdürüyor. Kendini tanımlarken söylediği ilk cümle net:
“İngilizce öğretmenliğini gerçekten seviyorum.”
Bir öğretmenin hayat değiştiren etkisi
Volkan’ın İngilizceyle gerçek anlamda tanışması lise yıllarına denk geliyor. Lise 2’ye kadar güçlü bir bağı olmadığını söylüyor. Ancak İngilizce bölümünü seçtiği yıl karşısına çıkan bir öğretmen her şeyi değiştirmiş. Ders anlatma biçimi ve dili sevdirme yaklaşımı sayesinde İngilizceye ilgi duymaya başlamış. Lise ikinci sınıfın sonunda sınıfın en iyi üç İngilizce öğrencisinden biri olmuş. Bugün hâlâ o öğretmeniyle görüşüyor: “Hayatımı değiştiren kişilerden biridir.”
İngilizce: Bir dil değil, bir pencere
Gölgesiz’e göre İngilizce, yalnızca kelimeleri ezberlemek değil. “İngilizce benim için sadece bir dil değil, dünyaya açılan bir pencere oldu.”Yabancı dil, insanın dünyayla kurduğu ilişkiyi değiştiriyor. Dil bilmeyen arkadaşlarının yurt dışına gitmekte zorlandığını anlatırken, kendisi başka bir ülkeye gitmeyi Türkiye’de başka bir şehre gitmek kadar doğal görüyor. Farklı kültürleri tanımak, farklı yaşam biçimlerini görmek ve farklı düşünce tarzlarıyla karşılaşmak insana yeni bir bilgelik kazandırıyor: “Kısacası yabancı dil yalnızca kelime dağarcığımı değil, düşünme biçimimi de değiştirdi.”
İkinci bir dil, ikinci bir düşünme alanı
“Dil, düşüncenin aracıdır. İkinci bir dil bilmek ikinci bir ifade alanı demektir.” Bazı insanlar ana dilinde ifade edemediğini yabancı dilde daha rahat söyleyebiliyor. Gölgesiz ise bazen Türkçede aklına gelmeyen bir şeyi İngilizce düşünerek ifade edebiliyor.
Cesaret ve hata yapma korkusu
İngilizce bilmek cesaret kazandırır mı? Gölgesiz’e göre dil öğrenmek başlı başına cesaret işi. Başlangıçta hata yapmak kaçınılmazdır, ancak hatalardan korkmadan devam etmek hem dili öğrenmeyi hem de özgüveni artırmayı sağlar:
“Hatalar azaldıkça cesaret de artar. Bu süreç insanı hem daha cesur hem de daha açık fikirli yapar.”
Türkiye’de en büyük sorun, dilbilgisine aşırı takılmak ve yanlış konuşma korkusu. Çoğu insan dili kullanmaya başlamıyor veya gereksiz görüyor. Gölgesiz ise şunu vurguluyor: “Bu bir yetenek meselesi değil, yöntem ve sabır meselesidir.”
Doğru zaman, küçük yaşta öğrenme
İngilizce öğrenmek için ideal zaman yok: “En doğru zaman, ertelemeyi bıraktığınız gündür.” Çocuk yaşta başlamak avantajlı olabilir, ancak yetişkin olmanın da dezavantajı yok. Yetişkinler neden öğrendiklerini daha iyi biliyor. Erken yaşta ikinci bir dil öğrenmek çocukların problem çözme becerisi, dikkat kontrolü ve zihinsel esnekliğine katkı sağlıyor. Ayrıca farklı kültürlere erken temas, empati ve açık fikirli olmayı güçlendiriyor.
Hayal dünyasını genişleten bir dil
İngilizce, sadece başka bir dili konuşmak değil; farklı hikâyelere, filmlere ve düşünce biçimlerine erişmek demek.
“Bir noktadan sonra insan sadece başka bir dili konuşmaz; başka bir dünyada düşünmeye de başlar.”
Gölgesiz’in hobilerini geniş tutmasının sebeplerinden biri de İngilizce. Farklı alanlarda araştırma yaparken dil engeli ortadan kalkıyor. Yemek tariflerinden kültürel araştırmalara kadar her alanda bilgiye ulaşmak kolaylaşıyor.
Bir öğretmenin en büyük mutluluğu
Farklı yaş gruplarına ders vermek, Gölgesiz’e insan psikolojisi hakkında çok şey öğretmiş. Öğrencilerinin motivasyonunu kendi inisiyatifiyle artırdığını görmek, onun için en büyük mutluluk kaynağı. “Bana teşekkür mesajı gönderen öğrencilerim olduğunda inanılmaz mutlu oluyorum.”
Hedef değil, yolculuk
Volkan Gölgesiz’in sözleriyle noktayı koyacak olursak: İngilizce bir hedef değil, bir yolculuk olmalı. Dil, sınavlarla veya sertifikalarla sınırlanamaz; yaşayan bir yapı. Her yeni kelime ve cümle dünyayı anlama biçimimizi genişletir, bizi cesur ve açık fikirli birey yapar.
İngilizce öğrenmek, sadece başka bir dili konuşmak değil; başka bir dünyada düşünebilmek ve o dünyanın kapılarını aralayabilmektir.